Botcomplicaties

Mannen: luister naar je lichaam en blijf in beweging!

01-11-2016

Bewegen is voor iedereen goed

Als je uitgezaaide prostaatkanker hebt, is vooral de kwaliteit van leven in die laatste maanden of jaren heel erg belangrijk. Voor elke patiënt is dit anders. Echter, bewegen is voor iedereen goed. Door de uitzaaiingen wordt de afbraak van bot rond de botuitzaaiing gestimuleerd. Het is daarom van belang de botgezondheid goed in de gaten te houden, en klachten, zoals botpijn of een breuk te voorkomen. Maak het bespreekbaar met uw behandelend arts of verpleegkundige.
Een patiënt zit samen met zijn vrouw voor mij, eind 60, gepensioneerd. Hij kan het nog niet bevatten. Geen klachten, in training voor zijn 5e marathon en nu de diagnose prostaatkanker met uitzaaiingen in het skelet. ‘Die marathon kan ik wel vergeten’, zegt hij. Ik zeg hem niet te snel op de feiten vooruit te lopen, maar zich eerst te concentreren op de behandeling, hormonale therapie. Drie maanden later komt hij voor controle. De behandeling slaat aan, hij voelt zich goed. Het enige wat hij mist is het hardlopen, hij durft zijn lichaam niet goed meer te belasten. Ik nodig hem uit om mee te doen aan een loopclinic voor (ex-)kankerpatiënten, georganiseerd door een collega van mij. Hij twijfelt, heeft niet zo’n zin om dingen in een groep te doen, maar zijn echtgenote haalt hem over. 2,5 maand later loopt hij de 10km uit, vol zelfvertrouwen komt hij over de finish. Hij belt me op, een aantal dagen na deze run. Hij wil het toch proberen die 5e marathon en vraagt zich af of dat medisch gezien wel verantwoord is. Ik zeg hem goed naar zijn lichaam te luisteren en niet over zijn grenzen heen te gaan. Ondertussen zien we hem op de controles en gaat het medisch gezien goed met hem. Anderhalf jaar na de diagnose loopt hij zijn 5e marathon uit.
Een jonge man van 55 jaar, 2 kinderen in tienerleeftijd. Hij komt al jaren bij mij, samen met zijn echtgenote. Ik ken hem als een opgewekte, positieve man. Hij heeft het psychisch moeilijk gehad, na zijn diagnose prostaatkanker met uitzaaiingen in de lymfeklieren, 3 jaar geleden. Hij krijgt een hormoonbehandeling en heeft met behulp van een psycholoog de balans in zijn leven weer weten te vinden. Helaas zien we aan de bloedwaarden dat het slechter gaat. We besluiten een botscan en CT-scan te maken. We zien nu ook uitzaaiingen in het skelet. Hij stelt de voor hem belangrijkste vraag: ‘Ik kan toch wel het voetbalteam van mijn dochter blijven trainen?’
Een man van 96 jaar, ontzettend vitaal, wordt gediagnosticeerd met een agressieve vorm van prostaatkanker met uitzaaiingen in de botten. Als behandeling ondergaat hij een subcapsulaire orchidectomie, het verwijderen van de zaadballen. We spreken door wat hij voor bijwerkingen kan verwachten na de behandeling. Hij is er nuchter onder, maar vraagt wel ‘ik mag toch nog wel fietsen?’ De uroloog heeft aangegeven dat dit niet meer mag. Ik leg uit dat fietsen niet verboden is, maar het moet wel verantwoord zijn, dat we verder van huis zijn als hij valt en iets breekt. Zijn zoon geeft aan dat hij al een keer gevallen is. Hij oogt aangeslagen, doet alles op de fiets en als dat niet meer kan, wordt zijn wereld wel heel erg klein. Al wandelt hij ook graag, met fietsen kan hij grotere afstanden afleggen en autorijden doet hij al jaren niet meer. Ik opper voorzichtig dat een driewieler ook mogelijk is. Goed evenwicht, minder kans om te vallen. Hij is niet gelijk enthousiast, ‘ik ben toch niet invalide’. Hij stuurt me twee maanden later een email met de vraag of de fiets die hij uitgekozen heeft de goede is. In de bijlage zit een afbeelding van een driewieler.

Uitgaan van wat haalbaar en mogelijk is en niet zozeer kijken naar wat de beperkingen zijn.

Deze voorbeelden staan niet op zich. Mannen die vol in het leven staan, vaak geen klachten hebben en dan geconfronteerd worden met uitgezaaide prostaatkanker. De confrontatie met een lichaam dat je in de steek laat, de onzekerheid, wat kan en mag nog wel en wat niet. We weten allemaal dat bewegen gezond is, maar als je ziek bent is het niet meer zo vanzelfsprekend. Maar juist voor deze groep mannen geldt: bewegen is goed. Goed voor de spieren, de botten en de psyche. En nee, dat hoeft geen marathon te zijn, een half uur wandelen per dag is al goed. Doordat ze onzeker zijn hebben ze bevestiging of begeleiding nodig en gelukkig kan ik daar een steentje aan bijdragen. Wat daarbij vooral belangrijk is: uitgaan van wat haalbaar en mogelijk is en niet zozeer kijken naar wat de beperkingen zijn. Vrijwel alle mannen lukt het om weer een actief leven op te bouwen en dat draagt alleen maar bij aan de kwaliteit van leven.
Marlene Braam - Verpleegkundig specialist Urologie, Martini Ziekenhuis

Back